ساینتۆلۆژیا (Scientology)
بزووتنەوەیەکی ئایینی نوێ کە فێرکارییەکانی بە بەرهەمەکانی ل.ڕۆن هابارد لە قاڵب دراون. کەنیسەی ساینتۆلۆژی وەک ئایین وەسفی دەکات؛ ئەم نووسینە گێڕانەوەی فەرمی لە شیکاری سەربەخۆ و ناکۆکییەکان لەسەر پۆلێنکردن جیا دەکاتەوە.
ناسنامەی ئایین یان مەزهەب
- ناو بە زمانی ڕەسەن
- Scientology
- هێماکان
- ئاڵای ڕێکخراوەیی ساینتۆلۆژیا و هێماکانی کڵێسا؛ لێکدانەوە و بەکارهێنانی فەرمی لە ئەستۆی ڕێکخراوەکەدایە.
- جۆر
- جووڵە
- دامەزرێنەر یان کەسایەتی سەرەکی
- ل.ڕۆن هابارد
- مێژووی سەرهەڵدان (ڕوونکردنەوەی مێژوویی)
- دروستبوونی عەقیدەکان لە سەرەتای ساڵانی نەوەدەکاندا ۱۹۵۰ یەکەم کڵێسا لە لۆس ئەنجلۆس ۱۹۵۴ بەپێی مێژووی فەرمی کڵێساکە
- بەرواری وردی سەرهەڵدان
- دەربارەی 1954 گریگۆریان
- شوێنی سەرهەڵدان (کیشوەر)
- ئەمریکای باکوور
- شوێنی سەرهەڵدان (وڵات)
- ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا
- شوێنی سەرهەڵدان (شار)
- لۆس ئەنجلۆس، کالیفۆرنیا
- ڕەچەڵەکی مێژوویی
- بزووتنەوەی ئایینی هاوچەرخ بە ڕەچەڵەکی دامەزراوەیی لە بەرهەمەکانی دیانێتیک و هاباردەوە؛ پۆلێنکردن و پێگەی یاسایی لە سەرانسەری وڵاتاندا وەک یەک نین.
- باوەڕە سەرەکییەکان
- ناسنامەی ڕۆحی مرۆڤ وەک تێتان و ئەگەری گەشەکردن لە ڕێگەی وردبینی و ڕاهێنانی ڕێکخراوەیی؛ ئەم وەسفە ڕەنگدانەوەی عەقیدەی فەرمییە.
- بنەماکانی یەکتاپەرستی
- ساینتۆلۆژیا یەک عەقیدەی ورد سەبارەت بە خودا بەسەر هەموو ئەندامێکدا ناسەپێنێت. فێرکردنەکەی ئاماژەیە بۆ واقیعێکی کۆتایی و داینامیکی هەشتەم کە پەیوەستە بە بێکۆتایی یان بوونە باڵاکانەوە، لە کاتێکدا هۆشیاری ئایینی وەک گەشەسەندن لە ڕێگەی پراکتیزەکردنی ڕۆحی تاکەوە پێشکەش دەکرێت.
- پێغەمبەرایەتی
- ل.ڕۆن هابارد ساینتۆلۆژیای دامەزراندووە و لەلایەن کەنیسەوە وەک سەرچاوەی کتێبە پیرۆزەکان و شێوازەکانی مامەڵەی لەگەڵ دەکرێت. ساینتۆلۆژیستەکان بە گشتی وەک دامەزرێنەر و لێکۆڵەر وەسفی دەکەن نەک پێغەمبەر بە مانا ئاساییەکە؛ باسی دۆزینەوەکانی کەنیسەی لەلایەن هەموو زانایان و ڕەخنەگرانەوە هاوبەش نییە.
- باوەڕ بە زیندووبوونەوە و ژیانی دوای مردن
- ساینتۆلۆژی فێری ئەوە دەکات کە تێتان، بوونەوەری ڕۆحی، نەمرە و چەندین تەمەنی تێپەڕاندووە. ئەمە عەقیدەی بەردەوامبوونی بوونی ڕۆحی و ژیانی یەک لە دوای یەکە، نەک فێرکارییەکی ستانداردی زیندووبوونەوەی جەستەیی.
- دیدگای تایبەت دەربارەی سیفەتەکانی خودا
- ساینتۆلۆژیا بوارێکی جەوهەری بۆ باوەڕبوونی تاکەکەسی سەبارەت بە خودا بەجێدەهێڵێت و لە ڕێگەی داینامیکی هەشتەمی خۆیەوە وەسفی بوونە باڵا دەکات. فێرکارییەکانی کەنیسەکە زیاتر ڕاستەوخۆ لەسەر تێتان و هۆشیاری ڕۆحی و داینامیکی مانەوە جەخت دەکەنەوە نەک لەسەر کەتەلۆگێکی جێگیر لە سیفەتە ئیلاهییەکان.
- یاسا کۆمەڵایەتی، ئابووری و یاساییەکان
- ساینتۆلۆژیا کۆدی ئەخلاقی ناوخۆیی و سیاسەتی ڕێکخراوەیی و ڕێنمایی بۆ ئەندامان هەیە، بەڵام ئەمانە جیاوازن لە یاسای مەدەنی و سیستەمێکی یاسایی جیاواز نین بۆ کۆمەڵگا. ئەندامان ملکەچی یاساکانی ئەو وڵاتانە دەمێننەوە کە تێیدا دەژین.
- پەیوەندی بە زانستەوە
- سەرەڕای ناوەکەی، ئیدیعا ئایینیەکانی ساینتۆلۆژیا سەبارەت بە تێتان و ژیانی ڕابردوو و حاڵەتە ڕۆحییەکان بە میتۆد یان کۆدەنگی زانستی ئەزموونی جێگیر نەکراون. کڵێسا وردبینی و ڕاهێنان وەک تەکنەلۆژیای ئایینی خۆی دەخاتە ڕوو؛ کاریگەرییان و پراکتیکەکانی ڕێکخراوەکە بابەتی ناکۆکی گشتی و زانستی بووە.
- ئەخلاق و بەها مرۆییەکان
- ساینتۆلۆژیا باسی ژیانی خۆی لە دەوری هەشت داینامیکی، یان هاندانی بەرەو مانەوە ڕێکدەخات، لە خود و خێزانەوە تا مرۆڤایەتی، ژیان، گەردوونی فیزیکی، ڕۆح و بێکۆتایی. ڕێنماییە ئەخلاقییەکانی لە ڕێگەی بەرپرسیارێتی و هەڵسوکەوت لە سەرانسەری ئەم بوارانەدا لە چوارچێوەیەکدایە.
- تێگەیشتن لە مردن و ژیانی دوای مردن
- تێتان لە کتێبی ساینتۆلۆژیدا بە نەمر و بە داگیرکردنی جەستەی یەک لە دوای یەک لە ماوەی چەندین تەمەندا وەسف کراوە. ئەمە فێرکاری ئایینی کەنیسەیە؛ نابێت وەک باسێکی ئەزموونی نیشان دراوی ناسنامەی کەسی دوای مردن پێشکەش بکرێت.
- دیدگا دەربارەی ئازاری مرۆڤ و دادپەروەری
- ساینتۆلۆژیا لە ڕێگەی چەمکەکانی خۆیەوە لەبارەی دەروون و ئەنگرام و باری ڕۆحییەوە، کێشە کەسییەکان لێکدەداتەوە و وردبینی وەک پراکتیزەیەکی ئایینی پێشکەش دەکات. ئەم ڕوونکردنەوانە جێگرەوەی چاودێری پزیشکی لەسەر بنەمای بەڵگە یان چارەسەری گشتی نین بۆ خراپ بەکارهێنان، هەژاری، یان جیاکاری.
- خوا یان خواکان
- پێناسەی خودا و مەزن لە فێرکردنەکاندا بە هەمان شێوەی ئایینە تیستیەکان داڕێژراو نییە.
- پێغەمبەران یان کەسایەتییە پیرۆزەکان
- ل.ڕۆن هابارد وەک دامەزرێنەر و دەسەڵاتی سەرەکی بەرهەمەکان
- ڕێوڕەسم و مەناسیک
- وردبینی، ڕاهێنان، ڕێوڕەسمەکانی کڵێسا و ڕێوڕەسمەکانی تێپەڕاندنی ڕێکخراوەیی
- پەرستگاکان
- کڵێساکانی ساینتۆلۆژیا، ناوەندەکانی میسیۆن، و ناوەندەکانی پەروەردەیی
- ڕۆژ و بۆنە گرنگەکان
- ڕۆژی لەدایکبوونی ل.ڕۆن هابارد و بۆنە ڕێکخراوەییەکانی کڵێسا
- یاسا و حوکمە گرنگەکان
- ڕێسا و پەیڕەوی ناوخۆی کڵێسا؛ یاسا گشتییەکانی تاک وڵاتەکان بە جیا جێبەجێ دەکرێن
- ناوچە جوگرافییەکانی شوێنکەوتووان
- ناوەندی ڕاگەیەندراو لە وڵاتانی جۆراوجۆر؛ پێویستە مەودای ڕێکخراوەیی و ئامارەکان وەک داتای خۆڕاگەیەندراو بخوێنرێتەوە
- زمانە ئایینییەکان
- وەرگێڕانی ئینگلیزی و فەرمی بۆ چەند زمانێک
- سەرکردەکان
- سەرکردایەتی کەنیسەی ساینتۆلۆژی و ڕێکخراوە پەیوەندیدارەکان؛ دۆخی هەر لقێک دەبێت بە جیا هەڵسەنگێندرێت
ساینتۆلۆژی بزووتنەوەیەکی نوێی ئایینییە کە فێرکاری و ڕێکخراوەکانی لە ساڵانی نەوەدەکاندا سەریان هەڵداوە. ۱۹۵۰ کەنیسەی ساینتۆلۆژی لە دەوری کارەکانی ل.ڕۆن هابارد پێکهاتووە، لە مانگی شوباتدا یەکەم کڵێسای خۆی لە لۆس ئەنجلۆس کردەوە. ۱۹۵۴ ئەم بەروارە لە سەرچاوە فەرمییەکانی ڕێکخراوەکەدا تۆمار کراوە.
لە وانە وتنەوە فەرمیەکانی ساینتۆلۆژیدا، مرۆڤ وەک بوونەوەرێکی ڕۆحی بە ناسنامەی "تیتان" پێشکەش دەکرێت، و شێوازەکانی وەک وردبینی ڕاوێژکاری و خولی ڕاهێنان پێشکەش دەکرێن بۆ گەشەکردنی ڕۆحی. ڕێکخراوە پەیوەندیدارەکان و بڵاوکراوەکان و ناوەندە پەروەردەییەکان بەشێک لە پێکهاتەی کۆمەڵایەتی بزووتنەوەکە پێکدەهێنن.
ڕێکخراوی ناوەندی ساینتۆلۆژی بە ئایین ناو دەبات؛ هەروەها زانایانی ئایینە نوێیەکان وەک بزووتنەوەیەکی ئایینی هاوچەرخ لێی دەکۆڵنەوە، هەرچەندە لێکدانەوە مێژوویی و کۆمەڵایەتییەکان جیاوازن. ئەم پێشەکییە بیروباوەڕی ڕێکخراوەکە وەک داواکاری ناوخۆیی ڕاپۆرت دەکات و بڕیاری یاسایی سەبارەت بە پێگەی ڕێکخراوەکە لە وڵاتاندا پێشکەش ناکات.
ماڵپەڕی فەرمی سەرچاوەی سەرەکییە بۆ بیروباوەڕی خۆی ڕێکخراوەکە و مێژووی خۆڕاگرییەکەی. بۆ هەڵسەنگاندنێکی مێژوویی سەربەخۆ، پێویستە لێکۆڵینەوەی ئەکادیمی و بەڵگەنامە یاساییەکانی هەر وڵاتێک بە جیا بپشکنرێت.
لق و شوێنی ساینتۆلۆژیا لە پۆلێنکردنی ئایینەکاندا
ساینتۆلۆژی بزووتنەوەیەکی نوێیە و خاوەن مێژوو و ڕێکخستنی تایبەتی خۆیەتی. ناونیشانی گشتی "ئاینی نوێ" ئاماژەیە بۆ سەرچاوەیەکی هاوبەش لەگەڵ هەموو بزووتنەوەکانی سەردەمی نوێ، ڕۆحانی، ئێکان، یان ڕائێلی.
لێکۆڵینەوە لە گرووپکردنی ئایینە سەرهەڵداوەکان
- تیۆسۆفی و کۆمەڵگەی تیۆسۆفی؛ ئەنترۆپۆسافی؛ سەردەمی نوێ؛ گشتگیری یەکتاپەرستی
- ئێکانکار؛ ڕائێلیەکان؛ بزووتنەوەکانی ڕۆحانییەتی ئیکلێکت و کۆمەڵگە نوێیەکانی مێدیتەیشن؛ ئەم لیستە بۆ مەبەستی بەراوردکردنە و نوێنەرایەتی لقەکانی ساینتۆلۆژیا ناکات.
ڕێبەری پۆلێنکردن: ئەتڵەسی بینراو و لقی ئایینە جیهانییەکان، چاپ. ۱۵ تشرینی یەکەم ۲۰۲۶ ، لاپەڕەکان 24 .
بۆچوونی تۆ
بۆچوون بنووسە بەبێ تۆمارکردن
لێدوانەکەت دوای پەسەندکردنی بەڕێوەبەرایەتی پیشان دەدرێت. وشەی ناشیرین و سووکایەتی ڕێگەپێدراو نییە؛ لێدوانی بێ ئەم شتانە پەسەند دەکرێت. ناوی هەڵبژێردراوت دەتوانێت ناوی خوازراو یان ناڕاستەقینە بێت.