Jainizmi (जाइन धर्म) anlamak, kendine özgü bir tarihi ve sosyal deneyimi olan bir dini geleneğin incelenmesini gerektirir. Güney Asya'da bağımsız bir din olan Jainizm, manastır geçmişine, çok yönlü bir felsefeye ve zarar vermeme konusunda katı bir ahlaka sahiptir; Digambara ve Shwetambar olmak üzere iki ana geleneği vardır. Coğrafi kökeni ve başlangıç ​​tarihi: Antik Güney Asya geleneği; Mahavira, MÖ 6. veya 5. yüzyılda bu dönemin son Tirthankara'sı olarak kabul edilir. Coğrafi ortam: Asya, Hindistan, Bihar ve Ganj ovası; erken tarihte Bihar ve Ganj ovası; çok sayıda hac merkezi. Tek bir kurucusu yok; Rishabha ve ۲۴ Tirthankaraların Jain geleneğinde yeri vardır; Mahavira önemli bir tarihi öğretmendir.

İnançlar ve teoloji. Ahimsa, jiva, karma ve kurtuluş merkezîdir; evren tek bir yaratıcı olmadan açıklanır. Tanrı veya kutsal gerçeklik konusunda, merkezde tek bir yaratıcı Tanrı yoktur; özgürleşmiş varlıklar ve Tirthanagaralar, saygı gösterilmesi gereken modeller ve nesnelerdir. Bu açıklama genel bir giriş niteliğindedir; okullar ve topluluklar farklı formülasyonlara sahip olabilir.

Kutsal figürler ve ritüeller. Bu geleneğin anlatılarında önemli figürler şunlardır: ۲۴ Tirthankaralar, özellikle Mahavira ve Parshurama; keşişler ve öğretmenler. Ortak uygulamalar ve ritüeller: beş yemin, meditasyon, oruç, ritüel itiraf, hac ve tapınak ibadeti; iki ana gelenek farklılık gösterir. İbadet veya toplanma yerleri: Jain tapınakları, Tirthankara türbeleri ve dağ kutsal alanları.

Metinler, etik ve özel günler. Önemli kaynaklar ve kurallar: Agamalar ve yorumlayıcı gelenekler; Ahimsa ve manastır disiplini önemli ilkelerdir. Dini günler ve özel günler: Pariyush, Daslakshan, Mahavir Jayanti ve toplumsal etkinlikler. Dini liderler veya kurumlar: Acharyalar, keşişler, rahibeler ve toplumsal kurumlar.

Kapsam ve içsel çeşitlilik. Bu geleneğin Hindistan'da ve Doğu Afrika, Avrupa ve Kuzey Amerika'daki diaspora topluluklarında takipçileri ve toplulukları bulunmaktadır. Dini veya kutsal metin dilleri arasında Prakrit, Sanskrit, Gujarati, Hintçe ve bölgesel diller yer almaktadır. Tarihsel, yerel ve din içi çeşitlilik tek bir anlatıya indirgenmemelidir.

Bu madde, tarihsel ve karşılaştırmalı bir giriş niteliğindedir. Kollara, tartışmalı tarihlere ve toplulukların kendi kendilerini adlandırmalarına ilişkin olarak, hem takipçilerin kendi görüşleri hem de aynı geleneğin uzmanlaşmış kaynakları dikkate alınmalıdır. Bu maddenin başlığını yazın: Din.

Bu geleneğin adı, farklı dillerde ve dönemlerde çeşitli biçimlerde olabilir. Bu dosyada kaydedilen yerel adı "Jain Dharma", Farsça adı ise "Jainizm"dir. Bu isimlerin topluluk içindeki kullanımı her zaman aynı değildir ve bazen dışsal ad, akademik ad veya takipçileri tarafından seçilen ad farklılık gösterebilir. Bu nedenle, bu sayfanın başlığı bir arama ve tanımlama kılavuzudur ve tek başına tüm takipçilerin kimlik sınırlarını belirlemez.

Köken zamanını anlamak için, dini anlatı, kurumsal tarih ve araştırma tarihlemesi arasında ayrım yapmak gereklidir. Bu dosyada, tarihsel aralık veya açıklama şu şekilde kaydedilmiştir: Antik Güney Asya geleneği; MÖ 6. veya 5. yüzyılda yaşamış Mahavira, bu dönemin son Tirthakara'sı olarak kabul edilir. Zaman çizelgesi için verilen yıl, sıralama için yalnızca yaklaşık bir göstergedir ve kaynaklar farklılık gösteriyorsa, açıklayıcı metin sayıdan önce gelir. Birçok geleneğin oluşumu kademeli olmuştur; bu nedenle, bir gün, şehir veya birey her zaman hepsinin kesin başlangıcı olarak kabul edilemez.

Bu gelenekte dini bilginin aktarımı metin, öğretim, sözlü hafıza veya bunların bir kombinasyonu yoluyla gerçekleşir. Bu maddeye ilişkin bilgilerde belirtilen kaynaklar ve kurallar şunlardır: Agamalar ve tefsir gelenekleri; ahimsa (şiddetsizlik) ve manastır disiplini önemli ilkelerdir. Çalışma ve ritüelle ilişkili diller arasında Prakrit, Sanskrit, Gujarati, Hintçe ve bölgesel diller bulunur. Metinlerin versiyonları, çevirileri ve yorumları dönemlere ve topluluklara göre değişebilir; bu nedenle, bir kitabın veya dilin adı tek başına tüm takipçilerin aynı anlayışı veya çalışma yöntemini paylaştığını göstermez.

Günlük hayatta, öğretiler dua, aile, eğitim, sosyal ilişkiler ve ahlaki kararlarda yansıtılabilir. Bu durumda kabul edilen dini uygulama biçimleri şunlardır: beş yemin, meditasyon, oruç, ritüel itiraf, hac ve tapınak ibadeti; iki ana gelenek arasında farklılıklar vardır. Bu uygulamaların bazıları kamuya açıkken, bazıları yalnızca belirli koşullar, zamanlar veya cemaatlerde gerçekleştirilir. Takipçilerin katılım düzeyi de değişir: bir kişi ritüelleri düzenli olarak yerine getirirken, bir diğeri aynı geleneğin kültürel veya cemaat mirasıyla daha fazla özdeşleşebilir.

İbadet yerleri ve topluluklar, her topluluğun tarihsel hafızasını ve yerel bağını temsil eder. Bu gelenekte, tanınmış yerler veya ritüel alanları arasında Jain tapınakları, Tirthankara türbeleri ve dağ kutsal alanları bulunur. Bu alanların hepsi mutlaka resmi tapınak veya kilise binaları olmak zorunda değildir; evler, açık alanlar, yerel türbeler ve doğal alanlar da önemli bir rol oynayabilir. Her bir alanın önemi ve erişilebilirliği, o topluluğun yerel anlatısına ve normlarına bağlıdır ve bir örnek tüm bölgelere genelleştirilmemelidir.

Dini takvim genellikle tarihi, doğayı ve topluluk yaşamını birbirine bağlar. Bu gelenek için kaydedilen etkinlikler arasında Parivishna, Daslakshan, Mahavir Jayanti ve topluluk etkinlikleri yer alır. Kutlama zamanlaması ve şekli, ay veya güneş takvimine, coğrafi bölgeye, kola ve aile geleneğine göre değişebilir. Bazı günler ibadet veya oruçla ilişkilendirilirken, diğerleri toplanma, anma veya topluluk hizmeti için vesilelerdir; her bir etkinliğin anlamı, o gelenek ve topluluk bağlamında okunmalıdır.

Dini liderlik ve karar alma yapısı da bir geleneğin kimliğinin bir parçasıdır. Bu durumda, tanınan roller şu şekilde tanımlanır: hocalar, keşişler, rahibeler ve cemaat kurumları. Otorite, yerel liderler, öğretmenler, seçilmiş organlar, dini aileler veya yetkili metinler arasında dağıtılabilir. Birçok dinde tek bir merkezi örgüt yoktur ve birkaç yetkili merkez aynı anda faaliyet gösterir; bu nedenle, bir otoritenin veya kurumun unvanı, mutlaka dünya çapındaki tüm takipçileri temsil ettiği anlamına gelmez.

Bir dinin coğrafi yayılımı hem tarihsel olarak hem de günümüzde değişiklik göstermiştir. Jainizm ile ilişkili topluluklar Hindistan'da ve Doğu Afrika, Avrupa ve Kuzey Amerika'daki göçmen topluluklarında yaşamaktadır ve bunlardan bazıları metinlerinde, öğretilerinde veya günlük konuşmalarında Prakrit, Sanskrit, Gujarati, Hintçe ve bölgesel dilleri kullanmaktadır. Göç, ticaret, eğitim, değişen siyasi sınırlar ve kuşaklar arası temas, yerel dini uygulama biçimlerini etkilemiştir. Sonuç olarak, bir ülkedeki bir takipçinin deneyimi, aynı geleneğin başka bir bölgedeki takipçilerinin deneyiminden önemli ölçüde farklı olabilir.

Bu girişin kategorisi "Din" olup kataloglama amacıyla kullanılmaktadır. Bu etiket, herhangi bir grubun özgünlüğü, değeri veya üstünlüğü hakkında bir yargı niteliği taşımaz. Din, mezhep, hareket ve kültürel gelenek arasındaki sınırlar, özellikle birden fazla dala sahip veya komşu geleneklerle iç içe geçmiş geleneklerde, araştırma ve topluluk öz-tanımlamasında her zaman net değildir. Bu sayfadaki alanlar, aranabilir temel bilgiler sağlar ve yerel anlatıların veya takipçilerle yapılan konuşmaların yerini alması amaçlanmamıştır.

Herhangi bir toplumun inançlarını incelerken, resmi metin ile insanların gerçek uygulamaları arasındaki farkı da göz önünde bulundurmak gerekir. Şiddetsizlik, yaşam, karma ve kurtuluş merkezi öneme sahiptir; dünya tek bir yaratıcı olmadan açıklanır. Bu ifade giriş niteliğinde bir özettir; bir aile, nesil veya topluluğun üyeleri yorumlama, bağlılık derecesi veya değer önceliği açısından farklılık gösterebilir. Bu tür farklılıklar dinler tarihinde normal bir olgudur ve basit çelişkiler veya ortak kimlik eksikliği olarak yorumlanmamalıdır. Daha doğru bir anlayış için, her iddia o toplumun tarihi, dili ve sosyal bağlamı ile karşılaştırılmalıdır.

Bu giriş, nispeten iyi belgelenmiş bilgiler ile farklı anlatılara sahip konular arasında kasıtlı olarak bir ayrım yapmaktadır. Kurucu veya merkezi figür hakkındaki bölümler şöyle diyor: Tek bir kurucu yoktur; Rishabh ve ۲۴ Tirthankaraların Jain geleneğinde yeri vardır; Mahavira önemli bir tarihsel öğretmendir. Bir geleneğin tek bir kurucusu olmaması, onun önemsiz olduğu anlamına gelmez; birçok din, çok kuşaklı evrim ve ailevi ve yerel aktarım yoluyla ortaya çıkmıştır. Ayrıca, tarihsel tablodaki sayılar sıralama amacıyla kullanılmıştır ve tartışmalı bir tarihi kesin olarak kanıtlama iddiasında bulunmaz.

Çalışmayı tamamlamak için, aynı anda din içi yazılara, akademik araştırmalara ve sosyal tarihe başvurulabilir ve her kaynağın amacındaki farklılıklar değerlendirilebilir. Mevcut kayıtlarda bu topluluğun metni ve hafızasıyla ilgili konular şunlardır: Agamalar ve yorumlama gelenekleri; Ahimsa ve manastır disiplini önemli ilkelerdir. Bununla birlikte, sözlü geleneğe, tarihsel eserlere ve farklı grupların bakış açılarına da bakılmalıdır. Hiçbir genel özet tüm bireysel deneyimleri kapsayamaz; bu sayfa, uzmanlaşmış kaynakların veya takipçilerin kendi sözlerinin yerine geçmek yerine, anlamak için bir başlangıç ​​noktasıdır.